Belangrijkste punten
- De ECB heeft tijdens de vergadering afgelopen donderdag de basisrente met 0,25 procentpunt verhoogd naar 2,25%.
- Ook heeft de centrale bank haar prognoses voor de inflatie naar boven bijgesteld. Dit omdat de hogere energieprijzen breder zullen doorwerken in die van voedingsmiddelen, goederen en diensten.
- De financiële markten houden nu rekening met twee renteverhogingen in de loop van dit jaar, omdat de inflatie weer is gaan stijgen.
De Europese Centrale Bank heeft donderdag, zoals verwacht, het belangrijkste rentetarief met 0,25 procentpunt verhoogd naar 2,25% omdat „de oorlog in het Midden-Oosten een hogere inflatie veroorzaakt“, aldus een persbericht. Dit is de eerste renteverhoging sinds september 2023. Daar gingen zeven vergaderingen op rij aan vooraf, waarbij besloten werd de rentes niet te veranderen. De beslissing om ditmaal te verhogen was unaniem.
De ECB onderbouwde de renteverhoging met drie scenario’s, waarin uit de doeken wordt gedaan hoe de huidige ontwikkelingen zich verder zouden kunnen ontvouwen en op de middellange termijn de inflatie en economie in de eurozone zouden kunnen beïnvloeden.
Na de bekendmaking van het rentebesluit verdampte op de Europese aandelenmarkten donderdag de winst van die dag.
Vanaf 17 juni zijn de drie belangrijkste rentes van de ECB:
- De depositorente: 2,25% (dit was 2,00%)
- De herfinancieringsrente: 2,40% (dit was 2,15%)
- De marginale beleningsrente (de rente waartegen banken kort geld kunnen lenen bij de ECB): 2,65% (dit was 2,40%)
De ECB begon in juli 2022 aan een reeks renteverhogingen, waarbij de depositorente in tien opeenvolgende verhogingen van -0,50% naar 4,00% ging. Vanaf september 2023 verlaagde zij vervolgens de rentes weer acht keer, waardoor de rente weer op 2,00% kwam te liggen.
Luidt dit een nieuwe monetaire verkrappingsronde in door de ECB?
De ECB zei donderdag zich „niet vast te leggen op een bepaald rentepad“ en „een op data gebaseerd beleid te zullen voeren, waarbij zij per vergadering bepaalt wat de juiste monetaire koers is“.
Deskundigen verschillen van mening over welke stappen de ECB hierna zal zetten. „De vraag is of dit het begin is van een nieuwe monetaire verkrappingscyclus”, zegt Roger Rüegg, hoofd Multi-Asset Solutions bij Swisscanto, een onderdeel van ZKB. Hij zei “te betwijfelen of dit op de middellange termijn een houdbare strategie is”, omdat een strenger monetair beleid niet zal voorkomen dat de inflatie doorsijpelt naar andere goederen en diensten en dit de toch al kwetsbare economie onder druk zet.
MUFG Bank gaat in haar basisscenario uit van een renteverhoging van in totaal 0,50 procentpunt dit jaar. Ofwel van „een ‘afgewogen aanpassing’, in plaats van een hele cyclus van renteverhogingen”, zegt Henry Cook, senior-econoom Europa bij die bank. „De kans dat hogere energieprijzen breder doorwerken in de economie, zoals in hogere lonen, blijven dan waarschijnlijk beperkt doordat de economische groei zwak blijft. Dit scenario gaat ervan uit dat de Straat van Hormuz in de loop van de zomer weer open zal gaan.”
De ECB verhoogde haar inflatieprognoses
De ECB heeft haar inflatieprognoses bijgesteld en gaat er nu vanuit dat de inflatie gemiddeld uitkomt op:
- 3,0% in 2026 (dit was 2,6%)
- 2,3% in 2027 (dit was 2,0%)
- 2,0% in 2028 (dit was 2,1%)
Voor de kerninflatie, waarvoor de energie- en voedselprijzen niet meetellen, gaat de ECB uit van een gemiddelde inflatie van 2,5% dit jaar en in 2027, en van 2,2% in 2028. In maart was het uitgangspunt nog 2,3% in 2026, 2,2% in 2027 en 2,1% in 2028.
Uit de bijgestelde prognoses blijkt dat de ECB verwacht dat de hogere energieprijzen zullen doorwerken in de prijzen van voedingsmiddelen, goederen en diensten.
ECB verlaagt prognoses voor economische groei eurozone
De ECB heeft haar prognoses voor de economische groei in de eurozone bijgesteld naar:
- 0,8% in 2026 (een daling vergeleken met de prognose van 0,9% in maart)
- 1,2% in 2027 (dit was 1,3%)
- 1,5 % in 2028 (dit was 1,4 %)
De ECB heeft haar prognoses verlaagd, omdat zij verwacht dat „de oorlog een groter effect zal hebben op de grondstoffenmarkten, reële inkomens en het vertrouwen [van consumenten en bedrijven in de economie, red.]“.
Wanneer vergadert de ECB nog in 2026?
- Op 23 juli
- Op 10 september
- Op 29 oktober
- Op 17 december
Hoe vaak zal de ECB de rente nog verhogen dit jaar?
De financiële markten houden rekening met ongeveer drie renteverhogingen in 2026, maar deskundigen zijn het hier niet over eens.
„Ons basisscenario blijft dat er voor het eind van de zomer nog twee renteverhogingen zullen volgen“, zegt Kevin Thozet, lid van de beleggingscommissie van Carmignac. Volgens Cook van MUFG Bank „blijven wij rekening houden met de volgende renteverhoging in juli“. Felix Feather, econoom bij Aberdeen Investments, verwacht dat de renteverhoging op 11 juni dit jaar de enige zal zijn.
Als de Straat van Hormuz weer wordt vrijgegeven, de inflatie daardoor daalt en de kans op een recessie toeneemt, “zou de ECB in de tweede helft van dit jaar de rente zelfs kunnen verlagen,” zegt Patrick Barbe, hoofd Europese obligaties met een goede kredietwaardigheid (investment grade) bij Neuberger Berman:
„In deze fase verwachten we niet dat de ECB de rente snel achter elkaar zal blijven verhogen. Wij denken dat meer dan twee renteverhogingen onwaarschijnlijk zijn“, zegt Konstantin Veit, portefeuillebeheerder bij PIMCO.
Ondertussen wachten de financiële markten af hoe de vergadering van de Amerikaanse Federal Reserve op 17 juni, en die van de Bank of England en de Zwitserse Nationale Bank op 18 juni gaat verlopen, om erachter te komen welke kant hun monetaire beleid op zal gaan en of die gaat afwijken van de koers van de ECB.
