Beleggen brengt risico’s met zich mee. Die disclaimer hebben we al duizend keer gezien en toevallig klopt hij ook nog. Als u de verkeerde belegging kiest, kunt u een groot deel van uw geld verliezen. Dat alleen al is voldoende reden om uw vermogen goed te spreiden.
Gelijk hebben leidt vaak tot het puur najagen van rendement
Als je gelijk hebt, moet je daar soms een hoge prijs voor betalen. Zo zeggen mensen dingen tegen mij zeggen als:
- Ik wil geen aandelen van niet-Amerikaanse bedrijven vanwege de oorlogen in het buitenland, en omdat de economieën elders langzamer groeien dan in de VS.
- Techbedrijven zullen veel sneller blijven groeien dan bedrijven uit andere sectoren dankzij kunstmatige intelligentie (AI).
- Ik wil geen obligaties, want het rendement daarop is tot nu toe laag geweest en de Federal Reserve gaat de rente waarschijnlijk verhogen.
Hoewel ik het toevallig met alle drie deze stellingen eens ben, ben ik niet de enige die dit weet. In werkelijkheid hebben niet-Amerikaanse aandelen de laatste jaren beter gepresteerd dan andere, heeft de energiesector – en niet technologie – dit jaar tot nog toe het best gepresteerd, en bieden obligaties nu een aantrekkelijk rendement, zonder én met aftrek van de inflatie. Ik weet niet hoe deze sectoren in de toekomst zullen presteren, maar ik weet wél dat de logica achter het najagen van rendement niet klopt. De oorlogen die nu woeden, zullen wellicht blijven woeden, de omzet van bedrijven in de technologiesector zal vrijwel zeker sneller blijven groeien dan die van andere sectoren, en de Federal Reserve zal waarschijnlijk een of twee renteverhogingen doorvoeren. Maar ik zou niet-Amerikaanse aandelen niet mijden, niet kiezen voor een overweging in technologie-aandelen, noch mijn obligaties verkopen, omdat ik niets weet wat niet al in de marktprijs verwerkt is. Met andere woorden: ik volg de massa niet.
Dit zijn vrij simpele voorbeelden van kennis waarover de markt al beschikte. Ik heb ook een paar ingewikkelder voorbeelden. Toen ik in 2004 begon te werken binnen het vakgebied van persoonlijke financiële planning, was het Driefactormodel van Fama-French een rage en trok Dimensional Fund Advisors in hoog tempo geld van beleggers aan. Naar mijn mening hadden Eugene Fama en Kenneth French volkomen gelijk dat het verwachte rendement dat waarde-aandelen van kleine bedrijven opleveren groter is dan dat van groei-aandelen van grote bedrijven. Maar ze zeiden ook dat je als belegger dat hogere rendement niet gratis kreeg. Dat was een compensatie omdat je meer risico nam.
Ze hadden uitgelegd wat er in de toekomst waarschijnlijk zou gebeuren, maar veel beleggers vergaten het laatste deel van hun verhaal: dat dat hogere rendement een compensatie was voor het nemen van meer risico. Uiteindelijk vielen onder andere small caps en waarde-aandelen onder de noemer smart beta. Maar niet alleen was die smart beta al in de marktprijs van aandelen verwerkt, smart beta-fondsen raakten ook overgewaardeerd en gingen slechter presteren dan de rest van de markt. Ik ben blij dat ik voor ‘dumb beta’ heb gekozen.
Beleggen op basis van informatie die algemeen bekend is, betekent in het beste geval dat mensen niet beseffen dat deze informatie al in de marktprijs verwerkt is. In het slechtste geval leidt het tot rendement najagen door overgewaardeerde aandelen te kopen.
Weten wat de markt nog niet weet
Op basis van wat ik net schreef, zou u kunnen concluderen dat je een hoger rendement haalt dan de rest als je weet wat de markt nog niet weet. Soms is dat zo; soms ook niet. Je moet ook anticiperen op wat anderen gaan denken.
Ter illustratie: in de bijscholingscursussen die ik vroeger gaf, vertelde ik altijd over een beroemd experiment, dat voor het eerst werd uitgevoerd bij een wedstrijd die de Financial Times in 1997 organiseerde met gedragseconoom Richard Thaler (die twintig jaar later de Nobelprijs zou winnen). Wie deze wedstijd won, kreeg twee tickets businessclass voor een supersonische vlucht over de Atlantische Oceaan.
De regels waren eenvoudig: deelnemers moesten een getal tussen de 0 en 100 opgeven. De winnaar was degene wiens getal het dichtst in de buurt lag bij tweederde van het gemiddelde van alle opgegeven getallen. Als iemand dacht dat het gemiddelde 50 zou zijn, was het logisch om 33 op te geven. Maar als diegene ervan uitging dat anderen logischerwijs hetzelfde zouden zeggen als hij, kon hij beter 22 opgeven. Als je die redenering consequent doortrekt kom je uiteindelijk uit op nul als antwoord. Maar het winnende getal lag rond de 13.
Hieruit blijkt dat logica en gelijk hebben twee verschillende dingen zijn. Hoewel een getal dicht bij nul zou kloppen op basis van logica, was dat niet het getal dat won.
Geldt hetzelfde voor beleggen? Bestaat de waarde van een belegging uiteindelijk niet uit de netto contante waarde van de toekomstige kasstroom? Misschien, maar niet altijd, zoals econoom John Maynard Keynes ooit treffend zei: „De markt kan langer irrationeel blijven dan u solvabel bent.”
Ik zal u een concreet voorbeeld geven uit 2020. Stelt u zich voor dat u in december 2019 een epidemioloog van wereldklasse kende. Die vertelde u dat een virus zich wereldwijd zou gaan verspreiden en dat daardoor de wereldeconomie, inclusief die van de VS, zou instorten. Ik geef toe dat als ik dit had geweten, ik waarschijnlijk al mijn aandelen zou hebben verkocht en mijn toevlucht had gezocht in veilige schatkistcertificaten met een korte looptijd. Tot en met half februari zou ik daar veel spijt van hebben gehad, maar een maand later zou ik tamelijk briljant hebben geleken. Misschien zou ik opgehemeld zijn als een briljante belegger en in de media hebben opgeschept over hoe ik dit had voorzien. Maar uiteindelijk zou ik dat jaar 21% rendement hebben gemist als je kijkt naar de Vanguard Morningstar Total Stock Market ETF
VTI
Ik zou wél gelijk hebben gehad, omdat ik iets cruciaals had geweten dat andere beleggers niet wisten. Toch zou ik nu een stuk armer zijn geweest en waarschijnlijk pas weer op de markt zijn teruggekeerd nadat die een groot deel van zijn rendement al behaald had. Ik zou meer voorbeelden kunnen geven met mijn glazen bol, waarin ik de oorlog tussen Oekraïne en Rusland voorzag, de oorlog met Iran, de hoge inflatie, et cetera. Het gevolg daarvan was geweest dat ik gelijk had gehad en tegelijk nu veel armer was geweest.
Een betere manier om te beleggen
In het boek The 7 Virtues of Great Investors: How to Master the Markets by Mastering Yourself dat in januari verschijnt bij uitgever Simon and Schuster, schrijft Jason Zweig dat bijzondere beleggers, zoals Warren Buffett, zich afvragen: „Wat weet ik en hoe weet ik dat?” Maar, zegt Zweig, „Daar blijft het niet bij. Ze proberen ook te bepalen of alle andere beleggers dit al weten en om te anticiperen op wat die in de toekomst zullen denken.”
Ik ben Buffett niet, en de kans is groot dat u dat ook niet bent. Daarom raad ik u aan om vaste regels te volgen als belegger. Begin met beleggen in de hele markt, kies voor een zo groot mogelijke spreiding en de laagste kosten, en zorg er dan voor dat u zo gedisciplineerd mogelijk vasthoudt aan een passende toewijzing van uw kapitaal.
Het is prima om ook een beetje lol te hebben en minder dan 5% van uw vermogen in een ‘gokportefeuille’ te steken. Het grootste risico is niet dat u dat geld verliest, maar dat u juist heel goed presteert, uzelf de volgende Buffett gaat vinden en vervolgens ook de rest van uw vermogen gebruikt om zelf aandelen uit te kiezen.
Laat dus de eerstvolgende keer dat u een onweerstaanbare drang voelt om een grote stap te zetten op basis van iets waarvan u denkt dat u het weet, die drang voorbijgaan. Want zelfs als u gelijk heeft, zou dat uiteindelijk een hele dure stap kunnen worden.

