Belangrijkste punten:
- Fysiek goud kan koerswinst opleveren, terwijl aandelen in mijnbouwconcerns inkomsten bieden in de vorm van dividenduitkeringen en de aankoop van eigen aandelen.
- De goudprijs blijft records breken, vanwege de huidige geopolitieke risico’s en renteverlagingen in de VS. Maar de koers van aandelen in goudmijnconcerns stijgen nog meer.
- Dit jaar hebben ETF’s met goudmijnaandelen een rendement behaald van ongeveer 100%, versus 30% voor ETC’s in fysiek goud.
De goudprijs heeft dit jaar een grote rally doorgemaakt toen beleggers op zoek gingen naar een veilige haven, gezien de wereldwijde politieke en economische onrust. Maar de laatste tijd hebben aandelen in goudmijnbedrijven zelfs nog grotere winsten geboekt.
De spotprijs van goud is dit jaar tot nu toe met meer dan 40% gestegen. Gemeten in Amerikaanse dollars ging die van USD 2.618 naar USD 3.719. De winst exchange-traded commodities in fysiek goud was gemeten in Britse ponden ongeveer 30%. ETC’s worden net als ETF’s op de beurs verhandeld en bieden beleggers toegang tot grondstoffen zoals goud, zonder dat zij die daadwerkelijk hoeven te kopen. ETF’s die aandelen in goudmijnen aanhouden, zijn in ponden gemeten echter teruggekeerd naar een percentage tussen de 96% en 110% sinds begin dit jaar.
In 2023 en 2024 was het omgekeerde het geval. De iShares Gold Producers ETF SPGP, die grote goudmijnexploitanten volgt, zoals Newmont NEM, Agnico Eagle Mines AEM en Barrick Mining B bezit, haalde een rendement van 4,42% in 2023 en van 13,47% in 2024, versus 7,25% en 28,7% voor de iShares Physical Gold ETC SGLN.
Aandelen in mijnbouwbedrijven kunnen de goudprijs volgen, maar niet exact. Mijnbouwaandelen zijn volatieler dan de goudprijs en versterken de bewegingen van dit edelmetaal. Deze twee beleggingscategorieën hebben dus echt een verschillende rol binnen een goed gespreide portefeuille. Door het verschil in rendement tussen fysiek goud en aandelen in goudmijnen besef je dat deze twee beleggingen verschillende paden volgen.
De wisselkoersen kunnen ook van invloed daarop zijn: zo is het pond dit jaar aanzienlijk in waarde gestegen ten opzichte van de dollar, waarin spotgoud geprijsd wordt.
Wat is de relatie tussen de goudprijs en de aandelenkoers van goudmijnexploitanten?
“Je zou kunnen zeggen dat bedrijven die actief zijn in de goudmijnbouw gokken op de goudprijs vanwege hun operationele hefboomwerking,” zegt Nicolò Bragazza, associate portfoliomanager bij Morningstar Wealth. “Hun kostenstructuur versterkt meestal het effect dat de goudprijs op de winstmarge heeft, waardoor de aandelenkoers van goudmijnbedrijven sterker beweegt dan de goudprijs zelf.”
Met relatief hoge vaste kosten zijn de winsten van dit soort bedrijven dus beperkt als de goudprijs laag is; maar als de prijs stijgt, kan de winstmarge veel hoger uitkomen. De relatie tussen mijnbouwbedrijven en de grondstoffenprijs kan worden onderzocht aan de hand van de bèta van de Morningstar Global Gold Index, waarin goudmijnbedrijven zijn opgenomen, ten opzichte van de goudprijs. Over een periode van 36 maanden hebben de goudprijs en de index een bèta van boven de één. Dit betekent dat ze in dezelfde richting bewogen en volatieler waren dan de bredere markt.
Het rendement van goudaandelen en de goudprijs was de afgelopen drie jaar vergelijkbaar, zoals de grafiek hieronder laat zien. Maar goudmijnaandelen waren in die periode volatieler en presteerden dit jaar tot nog toe aanzienlijk beter.
Moeten beleggers fysiek goud kopen of aandelen in mijnbouwconcerns?
“Dat hangt af van hun portefeuilledoelstellingen,” zegt Bragazza van Morningstar. “Fysieke blootstelling aan goud verdient de voorkeur als je wilt dat je rendement in lijn is met de goudprijs. Beleggers die meer risico of inkomen zoeken zouden juist hun blootstelling aan aandelen in goudmijnexploitanten kunnen vergroten. Die bieden ook inkomsten door de inkoop van eigen aandelen en de uitkering van dividend.”
Aandelen in mijnbouwconcerns hebben als voordeel dat ze beleggers dit soort inkomstenstromen bieden. Dat heb je niet als je in fysiek goud belegt: dan is je enige rendementsbron een prijsstijging. “Aan de andere kant kan je door in fysiek goud te beleggen de goudprijs veel directer volgen en vermijd je de conjunctuurschommelingen waar goudmijnbedrijven mee te maken hebben,” zegt Bragazza.
“Een belegger die goud in zijn portefeuille wil met het oog op diversificatie zal waarschijnlijk de voorkeur geven aan fysiek goud boven aandelen in mijnbouwbedrijven,” voegt hij eraan toe.
Wat heeft de prijs van goud en de koers van goudmijnaandelen gestuurd?
Sinds november 2022, toen de prijs de laagste stand bereikte uit het post-pandemische tijdperk, is de goudprijs met ongeveer 125% gestegen. Dit jaar heeft die al meer dan dertig records gebroken. Door de recente rally is de prijs boven de voor inflatie gecorrigeerde piek van meer dan 45 jaar geleden uitgekomen.
“Een belangrijke reden van de recente stijging van de goudprijs is de verwachting dat de Fed klaar is voor een tweede versoepelingsronde, nadat ze de rente dit jaar tot nu toe op hetzelfde niveau heeft gehouden,” zegt Mark Haefele, chief investment officer bij UBS Global Wealth Management. Hij verwacht dat het edelmetaal tegen juni volgend jaar USD 3.900 per ounce zal kosten, versus USD 3.700 ten tijde van de vorige prognose.
Een lagere rente zal de Amerikaanse dollar onder druk zetten, waardoor activa die in dollars verhandeld worden, zoals olie en goud, goedkoper worden voor investeerders wereldwijd.
